Ο Ντόναλντ Τραμπ και οι συνεργάτες του έχουν καταρτίσει, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ένα 28-σημειο πρόγραμμα ειρήνης για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, σε συνεργασία με ρώσους αξιωματούχους.
Το σχέδιο χωρίζεται σε τέσσερις βασικούς άξονες: ειρήνη, ασφάλεια, ευρωπαϊκή σταθερότητα και μελλοντικές σχέσεις ΗΠΑ–Ρωσίας–Ουκρανίας.
Παρακάτω περιγράφουμε και αναλύουμε κάθε σημείο του σχεδίου:
Οι πόλεμοι που απειλούν την ανθρωπότητα – Τα επικίνδυνα σημεία ανάφλεξης
Τα 28 Σημεία του Σχεδίου Τραμπ για την Ουκρανία
- Επιβεβαίωση της κυριαρχίας της Ουκρανίας
Το σχέδιο αναφέρει ρητά ότι η Ουκρανία θα διατηρήσει την ανεξαρτησία της. - Συμφωνία μη επίθεσης
Προβλέπεται συνολική συμφωνία μη επίθεσης μεταξύ Ρωσίας, Ουκρανίας και Ευρώπης, με «εκκαθάριση» όλων των παλιών εκκρεμοτήτων 30+ ετών.
- Δέσμευση Ρωσίας για μη επέκταση του ΝΑΤΟ
Η Ρωσία δεσμεύεται ότι δεν θα εισβάλει σε γειτονικές χώρες, και παράλληλα προβλέπεται ότι το ΝΑΤΟ δεν θα επεκταθεί περαιτέρω. - Διάλογος Ρωσίας – ΝΑΤΟ με μεσολάβηση ΗΠΑ
Προτείνεται διάλογος ασφάλειας με μεσολάβηση των ΗΠΑ για αποκλιμάκωση και μελλοντική συνεργασία. - Αξιόπιστες εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία
Η Ουκρανία θα λάβει «ισχυρές» εγγυήσεις από τις ΗΠΑ για την προστασία της. - Μειωμένο αλλά ισχυρό ουκρανικό στράτευμα
Το σχέδιο προτείνει ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας θα περιοριστούν σε περίπου 600.000 στελέχη. - Αποκήρυξη ΝΑΤΟ μέσω Συντάγματος
Η Ουκρανία θα εγγράψει στο σύνταγμά της ότι δεν θα ενταχθεί στο ΝΑΤΟ · παράλληλα, το ΝΑΤΟ θα δεσμευθεί νομικά ότι δεν θα την αποδεχθεί ποτέ ως μέλος. - Καμία σταθμευση ξένων στρατευμάτων στην Ουκρανία
Το ΝΑΤΟ δεν θα αναπτύξει στρατεύματα στην Ουκρανία, σύμφωνα με το σχέδιο. - Βάσεις μαχητικών αεροσκαφών στην Πολωνία
Ευρωπαϊκά μαχητικά θα σταθμεύουν στην Πολωνία, αλλά όχι μέσα στην Ουκρανία.
- Αμερικανικές εγγυήσεις υπό όρους
Οι ΗΠΑ θα παρέχουν εγγυήσεις · ωστόσο, υπάρχουν όροι ανάκτησης αυτών αν η Ουκρανία ενεργήσει ενάντια σε συμφωνημένους όρους. - Προνομιακή πρόσβαση στην Ευρωπαϊκή αγορά
Η Ουκρανία θα αποκτήσει βραχυχρόνια προνομιακή πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά ως μέρος της συμφωνίας. - Οικονομική ανοικοδόμηση της Ουκρανίας
Ένα πακέτο παγκόσμιων μέτρων για ανοικοδόμηση της Ουκρανίας με χρηματοδότηση από ΗΠΑ και Δυτικούς εταίρους. - Επανένταξη της Ρωσίας στην παγκόσμια οικονομία
Η Ρωσία θα προσκληθεί σε οικονομική επανένταξη και συνεργασία με ΗΠΑ και Δυτικές χώρες. - Αξιοποίηση «παγωμένων» ρωσικών περιουσιακών στοιχείων
Τα δεσμευμένα ρωσικά χρήματα (παγωμένα κεφάλαια) θα αξιοποιηθούν για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας. - Ομάδα εργασίας ΗΠΑ – Ρωσίας για ασφάλεια
Δημιουργείται κοινή διμερής ομάδα για την εποπτεία της εφαρμογής των όρων ασφαλείας.
- Νόμος μη επιθετικότητας της Ρωσίας
Η Ρωσία θα νομιμοποιήσει με νόμο την πολιτική μη επίθεσης προς την Ουκρανία. - Ανανέωση συμφωνιών ελέγχου πυρηνικών
Η συμφωνία περιλαμβάνει επέκταση συνθηκών μη διάδοσης και ελέγχου όπλων, όπως η START. - Ουκρανία ως μη πυρηνικό κράτος
Η Ουκρανία θα δεσμευθεί ότι θα παραμείνει μη πυρηνική χώρα σύμφωνα με διεθνείς συμφωνίες. - Επανεκκίνηση του πυρηνικού εργοστασίου Ζαπορίζια
Το εργοστάσιο της Ζαπορίζια θα λειτουργεί υπό επίβλεψη Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA), και η παραγόμενη ενέργεια θα μοιράζεται. - Πρόγραμμα εκπαίδευσης για ανεκτικότητα
Εκπαιδευτικά προγράμματα σε σχολεία για καλλιέργεια ανεκτικότητας, κατανόησης πολιτισμών και μειώσεων προβλημάτων. - Καθορισμός εδαφικής ρύθμισης
Μετά συμφωνίας, οι δύο πλευρές δεσμεύονται να μην αλλάξουν τις συμφωνημένες «γραμμές» με βία. - Χρήση του Δνείπερου
Η Ρωσία δεν εμποδίζει την Ουκρανία στη χρήση του ποταμού Δνείπερου για εμπορικούς σκοπούς. - Ελεύθερη μεταφορά σιτηρών στη Μαύρη Θάλασσα
Συμφωνία για ασφαλή και ελεύθερη διέρλευση φορτίων σιτηρών μέσω της Μαύρης Θάλασσας. - Ίδρυση ανθρωπιστικής επιτροπής
Μια επιτροπή θα επιληφθεί ανθρωπιστικών ζητημάτων: ανταλλαγή αιχμαλώτων, επανένωση οικογενειών, φροντίδα θυμάτων πολέμου. - Ουκρανικές εκλογές εντός 100 ημερών
Το σχέδιο προβλέπει διεξαγωγή εκλογών στην Ουκρανία σε διάστημα ~100 ημερών από την συμφωνία.
- Πλήρης αμνηστία όλων των πλευρών
Όλες οι εμπλεκόμενες πλευρές λαμβάνουν αμνηστία για ενέργειες κατά τη διάρκεια του πολέμου. - Δημιουργία «Peace Council» υπό Τραμπ
Θα ιδρυθεί ειρηνευτικό συμβούλιο με επικεφαλής τον Τραμπ για την παρακολούθηση της εφαρμογής της συμφωνίας. - Άμεση κατάπαυση πυρός
Η κατάπαυση πυρός θα τεθεί σε ισχύ αμέσως μόλις οι πλευρές αποσυρθούν σε συμφωνημένα σημεία.
Βολοντίμιρ Ζελένσκι: Από κωμικός ηγέτης της οθόνης σε πολεμικός πρόεδρος της Ουκρανίας
Ανάλυση και Προκλήσεις
- Το σχέδιο απαιτεί σημαντικές παραχωρήσεις από την Ουκρανία — όπως παραχώρηση εδαφών (Ντονμπάς, Ζαπορίζια, Χερσώνα) και περιορισμό του στρατού.
- Προβλέπει ότι η Ουκρανία δεν θα ενταχθεί ποτέ στο ΝΑΤΟ, ένα σημείο που πολλοί θεωρούν «κόκκινη γραμμή».
- Σε αντάλλαγμα, προσφέρονται εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ και οικονομική βοήθεια ανοικοδόμησης, με μεγάλους πόρους από «παγωμένα» ρωσικά περιουσιακά στοιχεία.
- Το σχέδιο περιλαμβάνει την επαναλειτουργία του εργοστασίου της Ζαπορίζιας υπό διεθνή έλεγχο και πρόγραμμα εκπαίδευσης για ανεκτικότητα και συνεργασία πολιτισμών.
- Η νομική δέσμευση και η επιτήρηση μέσω ειρηνευτικού συμβουλίου υπό τον Τραμπ δημιουργούν αμφιβολίες για την εφαρμογή.
Συμπέρασμα
Το σχέδιο των 28 σημείων του Τραμπ προτείνει έναν ριζικό συμβιβασμό: η Ουκρανία να δώσει σημαντικά εδαφικά και στρατιωτικά συμβολικά δικαιώματα, αλλά να λάβει σε αντάλλαγμα διεθνή εγγυήσεις και χρηματοδότηση για ανοικοδόμηση.
Παρά την προοπτική ειρήνης, ανακύπτουν σοβαρά ζητήματα κυριαρχίας και αξιοπιστίας, ενώ η αποδοχή του σχεδίου από την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους εταίρους δεν είναι δεδομένη.
Κοινοποίηση σε:
